Błonnik- czym jest, podział, właściwości, produkty bogate w błonnik, niedobór, przeciwwskazania
Błonnik odgrywa niezwykle ważną funkcję w organizmie człowieka. Błonnik zapobiega wszelkim chorobom układu krążenia, ponieważ zmniejsza wchłanianie cholesterolu. Dodatkowo obniża również poziom glukozy. Jest on szczególnie ważny dla osób, które borykają się z cukrzycą.
Czym jest błonnik?
Błonnik to składnik, który bierze udział w budowie ścian komórek roślin, które nie są trawione w przewodzie pokarmowym człowieka. Błonnik można podzielić na dwie grupy, czyli odmianę rozpuszczalną i nierozpuszczalną. Zazwyczaj w produktach roślinnych spotkać można oba rodzaje błonnika, jednak w zróżnicowanych proporcjach.
Błonnik nierozpuszczalny i błonnik rozpuszczalny
Błonnik z reguły dzielony jest na ten rozpuszczalny w wodzie i na ten nierozpuszczalny. Odmiana nierozpuszczalna działa niczym wypełniacz. Ma zdolność wchłaniania wody, jednak się w niej nie rozpuszcza. To prowadzi do przyspieszenia perystaltyki jelit, zwiększenia objętości stolca i do wyregulowania częstotliwości wypróżnień. Błonnik można przyrównać do działania miotły, która wędruje przez całą długość przewodu pokarmowego, usuwając wszelkie toksyny i zbędne produkty przemiany materii. Błonnik rozpuszczalny w jelitach przypomina galaretkę. Pęcznieje w żołądku, rozpulchnia jego ściany i daje poczucie sytości. Dodatkowo opóźnia również ten moment, w którym pokarm opuszcza żołądek. Frakcje rozpuszczalnego w wodzie błonnika tworzą żelową konsystencję, która okala ściany żołądka i spowalnia wchłanianie węglowodanów. To idealne rozwiązanie w przypadku biegunki. Ten błonnik oczyszcza również ciało z toksyn i metali ciężkich oraz zmniejsza ilość szkodliwego cholesterolu. To również pożywka dla wartościowych bakterii znajdujących się w jelitach.
Błonnik-Właściwości
Zdolność chłonięcia wody
To jedna z głównych właściwości błonnika. Oznacza to mniej więcej to, że po jego spożyciu produkowana jest większa ilość śliny, a pokarm jest dokładnie formowany, trawiony i wydalany z organizmu. W żołądku zwiększa swoją objętość, dlatego treść pokarmowa jest znacznie dokładniej trawiona. Zwiększa się oczywiście również wydzielanie soków trawiennych, które w przypadku ludzi szczupłych mogą powodować nadżerki i zbyt intensywne wydzielanie się soków trawiennych. W jelitach poprawiona zostaje ich perystaltyka, dlatego wydalanie staje się częstsze, a treści pokarmowe są dokładnie wydalane. Na ścianach jelit nie ma złogów kału. Składniki odżywcze znacznie szybciej zostają wchłonięte do organizmu.
Zmniejszanie ryzyka wystąpienia miażdżycy
Poza wodą, błonnik może wchłonąć również inne substancje, jakie znajdują się w naszym przewodzie pokarmowym. Mowa tutaj o cholesterolu oraz triglicerydach. Błonnik bardzo skutecznie potrafi obniżyć występowanie tych substancji we krwi człowieka. Dzięki temu zmniejsza się również ryzyko wystąpienia chorób miażdżycy. Błonnik oprócz wody pochłania toksyny i metabolity, a następnie wydala je wraz ze stolcem. Organizm pozostaje czysty i funkcjonuje optymalnie.
Pozytywny wpływ na mikroflorę w jelitach
W błonniku znajduje się szereg dobroczynnych substancji, które pomagają rozkładać różnorodne związki na prostsze. Oczywiście związki te mogą być wchłaniane przez ludzki organizm. Odpowiednia ich ilość jest niezbędna do dobrego funkcjonowania jelit, a błonnik dba nie tylko o tę ilość, ale również o ich działanie.
Co zawiera błonnik?
Włókno pokarmowe, czyli innymi słowy, błonnik zawiera w sobie:
- Celulozę,
- ligninę,
- hemicelulozę,
- gumę i śluz (nierozpuszczalny w wodzie).
Błonnik a ryzyko chorób układu krążenia
Wiele badań naukowych wskazało, że spożywanie błonnika wpływa na ryzyko wystąpienia chorób układu sercowo-naczyniowego. Przebadano ponad 100 tysięcy mężczyzn ponad 245 tysięcy kobiet. Badania wykazały, że spożywanie błonnika w obu grupach o około 10 g dziennie może obniżyć rozwój chorób serca nawet o 14%! To bardzo dużo. Dodatkowo wywnioskowano, że błonnik może o 27% zmniejszyć ryzyko śmierci spowodowanej chorobami wieńcowymi. Warto zaznaczyć, że ani płeć, ani ilość aktywności fizycznej nie miało wpływu na wyniki badań.
Produkty bogate w błonnik
Warto przyjrzeć się swojej diecie, aby wywnioskować, czy znajduje się w niej odpowiednia ilość błonnika. Dzięki niemu można poprawić jakość swojego życia i funkcjonowania. Błonnik zawarty jest przede wszystkim w warzywach i w owocach. Największą ilość błonnika znajdziemy też w kaszach, płatkach zbożowych, otrębach pszennych oraz w pieczywie razowym. Oczywiście w sklepach można zakupić również suszoną postać błonnika. Można dodawać go do wybranej przez siebie potrawy. Efekty będą zaskakujące. Pomimo że włókno roślinne, zwane inaczej błonnikiem nie jest trawione przez organizm człowieka, jest mu potrzebne do prawidłowej pracy. Należy pamiętać o pełnoziarnistych produktach w swojej diecie oraz o piciu solidnych dawek czystek wody, która dodatkowo ma zdolności oczyszczania organizmu z metali ciężkich i toksyn.
Skutki niedoboru błonnika
Brak błonnika w diecie może skutkować wieloma przykrymi dolegliwościami oraz chorobami, których lepiej jest unikać. Zaliczyć można do nich:
- Zaparcia,
- nudności,
- otyłość,
- kamicę żółciową,
- choroby jelita grubego,
- żylaki odbytu,
- bolesne zapalenie wyrostka robaczkowego.
Zawartość błonnika powinna być odpowiednio zbilansowana. Nie wolno stronić od pełnoziarnistego pieczywa, warzyw, owoców oraz roślin strączkowych. Organizm człowieka potrafi podziękować za odpowiednią dietę, w zamian nie powodując bólu i innych, przykrych objawów.
Przeciwwskazania do uwzględniania błonnika w diecie
Nie wszyscy mogą sobie jednak na spożywanie błonnika pozwolić. Biorąc pod uwagę niektóre dolegliwości i choroby, można powiedzieć, że w niektórych przypadkach błonnik jest wręcz przeciwwskazany. Do chorób wykluczających nadmierne spożywanie błonnika należą:
- Stany zapalne jelit,
- stany zapalne dróg żółciowych oraz trzustki,
- niedobory minerałów spowodowane fizjologią,
- choroby zakaźne (niektóre).
Błonnik
Kliknij i sprawdź ceny!
Jakie zapotrzebowanie na błonnik ma ludzki organizm?
WHO, czyli Światowa Organizacja Zdrowia twierdzi, że dzienne zapotrzebowanie dorosłego człowieka na błonnik wynosi 25-40 gram. Różnica ta uzależniona jest od płci oraz wagi danej osoby. Najprostszym sposobem jest obliczenie swojego dziennego zapotrzebowania na ten składnik. Można dokonać tego dzięki podzieleniu swojej masy ciała przez 2. Uzyskany wynik to ilość zalecanej dziennej dawki błonnika na dzień na osobę dorosłą.
Błonnik a odchudzanie
Wiele osób stosuje błonnik, kiedy postanawia poddać się diecie odchudzającej. Błonnik ma za zadanie wypłukać zbędne produkty przemiany materii oraz dodatkowe metale ciężkie, które nie wpływają pozytywnie na całokształt funkcjonowania człowieka. Błonnik absorbując wodę, zwiększa swoją objętość i daje poczucie sytości, dlatego wiele osób na diecie dzięki niemu nie odczuwa głodu. Zmniejsza się chęć podjadania, a pokarm zostaje dokładnie uformowany i bez bólu wydalany z organizmu. Warto spróbować tej metody, aby wspomóc odchudzanie. Oczywiście błonnik nie może być jedynym składnikiem stosowanym podczas diety! Może stanowić jej uzupełnienie.